een smerige waarheid

Onder­ti­tel: Facebooks gevecht om wereld­heer­schap­pij
Co-ver­ta­lers:
Rogier van Kap­pel en Pon Rui­ter
Uit­ge­ver: Atlas Contact
Engel­se titel: An Ugly Truth — Insi­de Facebook’s Batt­le for Domi­na­ti­on
Recen­sies en ove­ri­ge media:

Een smerige waarheid

Shee­ra Fren­kel en Ceci­lia Kang

De afge­lo­pen vier jaar heeft Facebook con­stant onder vuur gele­gen van­we­ge opeen­vol­gen­de con­tro­ver­ses en cri­ses. Ter­wijl de tech­gi­gant de wereld ver­bond, bleek dat het ook de gege­vens van gebrui­kers ver­za­mel­de, nep­nieuws ver­spreid­de en pola­ri­se­ren­de, haat­zaai­en­de uit­la­tin­gen ver­sterk­te. Groot­scha­li­ge pri­va­cy­schen­ding en Rus­si­sche inmen­ging in de Ame­ri­kaan­se ver­kie­zin­gen van 2016 waren nog maar het top­je van de ijs­berg. Elke mis­stap ver­oor­zaak­te een nieu­we cyclus van excu­ses en belof­ten: ‘We zul­len het beter doen.’ Maar de genoem­de schan­da­len zijn geen bugs; het zijn ken­mer­ken die zijn inge­bak­ken in het DNA van het bedrijf en haar algo­rit­men. En ter­wijl con­su­men­ten en wet­ge­vers hun ver­ont­waar­di­ging rich­ten op inbreu­ken op de pri­va­cy en des­in­for­ma­tie, con­so­li­deert Facebook de macht, ver­slindt het de con­cur­ren­tie, boekt het record­win­sten en ver­sterkt het zijn domi­nan­tie via agres­sie­ve lob­by-inspan­nin­gen. In dit boek wordt Facebooks strijd van bin­nen­uit ver­teld. Het is een onge­mak­ke­lij­ke waar­heid die de wereld moet kennen.

Onder­ti­tel: Facebooks gevecht om wereld­heer­schap­pij
Co-ver­ta­lers:
Rogier van Kap­pel en Pon Rui­ter
Uit­ge­ver: Atlas Contact
Engel­se titel: An Ugly Truth — Insi­de Facebook’s Batt­le for Domi­na­ti­on
Recen­sies en ove­ri­ge media: NieuwsuurNOS op 3 Tech PodcastNRCVolkskrant

Onder­ti­tel: Facebooks gevecht om wereld­heer­schap­pij
Co-ver­ta­lers:
Rogier van Kap­pel en Pon Rui­ter
Uit­ge­ver: Atlas Contact
Engel­se titel: An Ugly Truth — Insi­de Facebook’s Batt­le for Domi­na­ti­on
Recen­sies en ove­ri­ge media:

fragment

8 — Dele­te Facebook

Op 17 maart 2018 open­den The New York Times en The Obser­ver in Lon­den met een pri­meur over een bedrijf genaamd Cam­brid­ge Ana­ly­ti­ca. Dit Brit­se poli­tie­ke advies­bu­reau had profiel­in­for­ma­tie, gege­vens over geli­ke­te en gedeel­de berich­ten, foto- en loca­ti­e­tags, en de vrien­den­lijst van tien­tal­len mil­joe­nen Facebook-gebrui­kers bemach­tigd. Een klok­ken­lui­der was met het ver­haal naar de pers gestapt en kwam met de ver­bluf­fen­de bewe­ring dat het bedrijf, gefi­nan­cierd door Trump-aan­han­ger Robert Mer­cer en geleid door Trumps top­ad­vi­seur Step­hen K. Ban­non, Facebook-gege­vens over karak­ter­ei­gen­schap­pen en poli­tie­ke over­tui­gin­gen had gebruikt om micro­tar­ge­ting naar een hoger plan te tillen. 

Maar het schok­kend­ste detail was nog wel dat Cam­brid­ge Ana­ly­ti­ca deze gege­vens zon­der toe­stem­ming van de gebrui­kers had ver­za­meld. ‘Door dit lek kon het bureau de per­soon­lij­ke soci­al­m­e­dia-acti­vi­teit van een groot deel van het Ame­ri­kaan­se elec­to­raat ana­ly­se­ren en tech­nie­ken ont­wik­ke­len die aan de basis ston­den van hun werk voor de pre­si­dents­cam­pag­ne van Trump in 2016,’ meld­de The New York Times. The Obser­ver schreef dat de ‘onge­ken­de data­ver­za­me­ling, en het doel waar­voor dit werd inge­zet, pran­gen­de nieu­we vra­gen oproept over Facebooks rol in de beïn­vloe­ding van kie­zers rond­om de Ame­ri­kaan­se presidentsverkiezingen.’ 

Het was de zoveel­ste ver­trou­wens­breuk in het terug­ke­ren­de patroon van pri­va­cy­schen­din­gen door Facebook. Het bedrijf had jaren­lang gebrui­kers­da­ta gedeeld met dui­zen­den apps over het hele inter­net. Dit had Cam­brid­ge Ana­ly­ti­ca de kans gege­ven om data van maar liefst 87 mil­joen Facebook-gebrui­kers te ver­za­me­len, zon­der hun mede­we­ten. Maar de zaak raak­te voor­al een gevoe­li­ge snaar van­we­ge de beroemd­ste klant van het bedrijf: het cam­pag­ne­team van Donald J. Trump. De ver­ont­waar­di­ging over Facebooks aan­deel in het beïn­vloe­den van de ver­kie­zin­gen liep hoog op, en de Ver­e­nig­de Sta­ten waren diep ver­deeld over Trumps over­win­ning. De nieu­we ont­hul­lin­gen brach­ten deze twee kol­ken­de stro­men van woe­de in het land samen in een onge­kend privacyschandaal. 

Drie weken later zat Zuc­ker­berg in een klei­ne getui­gen­bank in de immen­se, met hout bekle­de hoor­zit­tings­zaal van het Phi­lip A. Hart Sena­te Offi­ce Buil­ding. Hij droeg een slank gesne­den don­ker­blauw pak en een Facebook-blau­we strop­das. Hij zag er ver­moeid uit, zijn gezicht bleek, zijn ogen diep in hun kas­sen, ter­wijl de foto­gra­fen zich om hem heen ver­dron­gen met hun camera’s pal in zijn gezicht. Ach­ter de ceo zat een entou­ra­ge van Facebook-exe­cu­ti­ves – Joel Kap­lan, Colin Stretch en een aan­tal lob­by­is­ten – met ver­be­ten gezichten. 

‘Facebook is een ide­a­lis­tisch en opti­mis­tisch bedrijf,’ zei Zuc­ker­berg in zijn ope­nings­ver­kla­ring. Hij schets­te een posi­tief beeld van het soci­a­le net­werk, als een plat­form dat de ‘MeToo’-beweging onder de aan­dacht had gebracht en stu­den­ten had gehol­pen om de March for Our Lives te orga­ni­se­ren. Na orkaan Har­vey had­den gebrui­kers via Facebook meer dan 20 mil­joen dol­lar voor hulp­ver­le­ning inge­za­meld, voeg­de hij eraan toe. ‘Voor het groot­ste deel van ons bestaan heb­ben we ons gericht op al het goeds dat er kan ont­staan door men­sen samen te brengen.’ 

Dit was de eer­ste keer dat Zuc­ker­berg voor het Con­gres ver­scheen, en hij had een vij­an­dig publiek tegen­over zich. Hon­der­den toe­schou­wers, lob­by­is­ten en pri­va­cy­voor­vech­ters had­den zich bui­ten de zaal ver­za­meld, in een lan­ge rij die door de mar­me­ren gan­gen kron­kel­de. Demon­stran­ten ver­dron­gen zich voor de ingang van het gebouw met ‘Dele­te Facebook’-borden. Op het gazon van het Capi­tool ston­den kar­ton­nen figu­ren van Zuc­ker­berg in een t‑shirt met daar­op de tekst ‘Fix Facebook’. 

Bin­nen had hij vier­en­veer­tig sena­to­ren tegen­over zich, geze­ten op hoge zwart­le­ren stoe­len. Op zijn tafel stond een klei­ne micro­foon op een kast­je met een digi­ta­le aftel­klok in rode cij­fers. Zijn zwart­le­ren noti­tie­boek­je lag open­ge­sla­gen op zijn speer­pun­ten – ‘Ver­de­dig Facebook, Ver­ont­rus­ten­de Con­tent en Ver­kie­zings­in­du­strie (Rus­land)’ – naast een enkel geel potlood. 

Sena­tor Dick Dur­bin, een pro­mi­nen­te Demo­craat uit Illi­nois, tuur­de over de rand van zijn bril met zwart mon­tuur naar Zuc­ker­berg. ‘Meneer Zuc­ker­berg, zou u met ons wil­len delen in welk hotel u afge­lo­pen nacht hebt gesla­pen?’ begon Durbin. 

Zuc­ker­berg wist niet goed hoe hij moest rea­ge­ren, keek even naar het pla­fond en lach­te ner­veus. ‘Eh, nee,’ ant­woord­de hij toen met een bedrem­mel­de glimlach. 

‘Zou u met ons wil­len delen met wie u deze week hebt gesms’t?’ ver­volg­de Durbin. 

Zuc­ker­bergs glim­lach stierf weg. Het was wel dui­de­lijk waar Dur­bin met deze vra­gen heen wilde. 

‘Nee, sena­tor, ik zou er niet voor kie­zen om dat hier publie­ke­lijk te delen,’ ant­woord­de Zuc­ker­berg op ern­sti­ge toon. 

‘Dat lijkt me pre­cies waar het hier om gaat,’ zei Dur­bin. ‘Je recht op pri­va­cy, de beper­kin­gen van dit recht op pri­va­cy, en hoe­veel je in het heden­daag­se Ame­ri­ka weg­geeft om, ik citeer, men­sen over de hele wereld samen te brengen.’

© 2021 Atlas Contact 

Shopping Basket